Monita privata (secreta) Societatis Iesu

Bartosz Awianowicz is a professor of classics and head of the Institute of Literary Studies at Nicolaus Copernicus University in Toruń. He specializes in ancient and early modern rhetoric, ancient numismatics, and its 16th–18th century reception. He has published bilingual (Latin–Polish) editions of Cicero’s De inventione and De oratore and several Latin panegyrics from the 16th–17th centuries.Radosław Grześkowiak, Ph.D. (2000), is a professor of early modern Polish literature at the University of Gdańsk. He has published widely on Renaissance and Baroque poetry and specializes in textual criticism and the scholarly editing of Polish poetry and prose from the 16th to 18th centuries.Robert Aleksander Maryks, Ph.D. (Fordham University, New York), is a full professor at Adam Mickiewicz University in Poznań. He has published extensively on Jesuit history, including the monographs Saint Cicero and the Jesuits (Ashgate, 2008) and The Jesuit Order as a Synagogue of Jews (Brill, 2010), along with a dozen (co-)edited volumes. He is the founder and editor-in-chief of the Journal of Jesuit Studies and other Jesuit book series.

• 1 Introduction2 The Monita’s Geopolitical Context3 The Evolution of the Monita privata and Its Editions4 The Monita privata as a Bestselling Polemic5 Overview of Content6 Analysis of Rhetoric and Style7 Reception and Impact8 Polish Translations and the Enduring Influence of the Monita privata9 Conclusion: A New Critical Edition for Modern Scholarship10 Monita privata (secreta) Societatis Iesu11 Editions of the Monita privata12 Editions of the Secreta monita13 Abbreviations14 Editorial Principles and Apparatus CriticusMonita privata Societatis Iesu. Notobirgae, anno 1612I Qualem se Societas praestare debet, cum de novo accepit loci alicuius fundationemII Quid factu opus est, ut principum et magnatum intima familiaritate potiamurIII Quid curabunt domini pro nobis, dum pecunia destituunt, multae tamen sunt auctoritatis in Republica et aliis modis nobis prodesse possuntIV Quae commendata esse debent concionatoribus confessariisque principum et magnatumV Quid agendum cum religiosis, qui symbolizando nobiscum in multis occupationibus multum nobis detrahuntVI De conciliandis viduis opulentis SocietatiVII Quis modus conservandi viduas in viduitate et de dispositione redituum quos habentVIII De remediis, ut filii et filiae nostrarum devotarum religiosum amplectantur statumIX De reditibus augendis collegiorumX De disciplinae rigore ostendendo in SocietateXI Qualiter se unanimiter praestabunt nostri contra dimissosXII De delectu iuvenum pro Societate modoque eos retinendiXIII De monialibusXIV De casibus reservatis et causis dimittendi a SocietateXV Qui conservari et foveri debent ex personis SocietatisXVI De contemptu divitiarumTestimonia de Iesuitis Italorum et Hispanorum quorundamEx Polonis1654 [1660?] = 1670Secreta Monita Societatis IesuPraefatio [the preface to the 1661 edition]PrefaceI Qualem Societas praestare sese debeat, cum incipit de novo alicuius loci fundationemII Quomodo principum, magnatum et primariorum p(atres) Societatis familiaritatem acquirent et conservabuntIII Quomodo agendum Societati cum illis, qui magnae sunt auctoritatis in Rep(ublica) et quamvis divites non sint, aliis tamen modis iuvare possuntIV Quae commendata esse debeant concionatoribus et confessariis magnatumV Quomodo agendum cum religiosis, qui iisdem in Ecclesia, quibus nos functionibus vacantVI De conciliandis Societati viduis opulentisVII Quomodo conservandae viduae et disponendum de bonis, quae habentVIII Quomodo faciendum, ut filii et filiae viduarum religiosum aut devotarium statum amplectanturIX De reditibus collegiorum augendisX De disciplinae huius rigore priovato in SocietateXI Qualiter se nostri unanimiter praestabunt contra dimissos e SocietateXII Quinam conservari ac foveri in Societate debeantXIII De delectu iuvenum in Societatem admittendorum et modo retinendiXIV De casibus et causa dimittendi e SocietateXV Quomodo agendum cum monialibus et devotariisXVI De contemptu divitiarum palam prae se ferendoXVII De mediis promovendi SocietatemThe Society of Jesus’s Private InstructionsI How the Society Should Present Itself When It Receives a Foundation in a New PlaceII What Must Be Done to Gain the Intimate Familiarity of Rulers and MagnatesIII What Will the Lords Care for Us When They Are Destitute of Money but Have Much Authority in the Republic and Can Benefit Us in Other WaysIV What Should Be Recommended to Preachers and Confessors of Rulers and MagnatesV What Is to Be Done with Religious Who, While Agreeing with Us in Many Occupations, Detract from Us a LotVI On Winning Affluent Widows to the SocietyVII What Method of Preserving Widows in Widowhood, and concerning the Disposition of the Revenues They HaveVIII Regarding the Remedies, So That the Sons and Daughters of Our Devout Followers Embrace the Religious StateIX On Increasing the Revenues of the CollegesX On Showing the Rigor of Discipline in the SocietyXI How Ours Will Unanimously Behave against Those DismissedXII On the Selection of Young Men for the Society, and the Way to Retain ThemXIII On NunsXIV On Reserved Cases and Reasons for Dismissal from the SocietyXV Those Who Must Be Preserved and Cherished among the Society’s PeopleXVI On the Disdain of Riches[Guidelines for the Discreet Communication of Private Instructions within the Society]I Of Bernard Maciejowski, Cardinal of the Holy Roman Church, Archbishop of Gniezno, to the Ruler of the VenetiansII To the LegateIII Of Jerzy Radziwiłł, Cardinal of the Holy Roman Church, Bishop of KrakówIV Piotr Myszkowski, Bishop of Kraków, to Sixtus VV Demetrius Sulikovius, Archbishop of LvivVI The SameThe Two Polish Translations of the Monita secreta Societatis IesuEditorial Commentary1 Foundations of the Edition2 Transcription Principles3 Critical Apparatus4 AnnotationsMonita secreta Societatis Iesu to jest Rady tajemne Towarzystwa Jezusowego z łacińskiego na portugalski, włoski, francuski, niemiecki etc., teraz zaś i na polski język przetłumaczone, a[nno] d[omini] 1767Do CzytelnikaPierwszy przypadekDrugi przypadekTrzeci przypadekFirst InstanceSecond InstanceThird InstancePrzestrogi jezuickie o Radach tajemnychJesuit Warnings about the Secret InstructionsMonita secreta Societatis Iesu. Rady tajemne Towarzystwa JezusowegoRozdział 1. Jak się ma Towarzystwo zachować, osiadając na jakowym nowotnym miejscuRozdział 2. Jakim sposobem jezuici wkradać się mają w łaskę i przyjaźń u książąt i innych znacznych osóbRozdział 3. Jak się ma zachować Towarzystwo przeciwko tym, którzy znaczni są w urzędzie, i tym, którzy choć nie są bogaci, jednak ważne usługi świadczyć nam mogąRozdział 4. Jak się mają sprawować nasi teologowie, kaznodzieje, kapelani i spowiednicy u wielkich panówRozdział 5. Jak się mają obchodzić nasi z innymi zakonnikami, którzy tenże, co i my, urząd sprawują w Kościele BożymRozdział 6. Jak się ma zalecać nasze Towarzystwo do bogatych wdówRozdział 7. Jak sobie z wdowami i ich dobrami postępować Rozdział Rozdział 8. Co trzeba czynić, aby dzieci wdów obrali życie zakonneRozdział 9. O sposobie pomnożenia d[o]cho[dów] naszychRozdział 10. O surowości w zakonie naszym przeciwko tym, którzy się według niego nie sprawująRozdział 11. Jak się jednomyślnie nasi obchodzić mają z tymi, którzy są z zakonu naszego wygnaniRozdział 12. O tych, których w naszym Towarzystwie utrzymujemy i jak się z nimi obchodzićRozdział 13. O obieraniu młodzi do Towarzystwa wstępującej i jak ją utrzymywaćRozdział 14. O przypadkach zachowanych i o przyczynach wyrzucenia z naszego TowarzystwaRozdział 15. Jak się zachować przeciw zakonniczkom i mniszkomRozdział 16. Jak nasi mają pokazywać wzgardę bogactwRozdział 17. O śrzodkach pomnożenia TowarzystwaPrzydatek: Tajemnica jezuicka, gdy się odważają targnąć na monarchę (przekopiowana z jednego starodawnego na pergaminie rękopisma)Appendix: The Jesuit Secret When They Dare to Strike against a Monarch (copied from an old manuscript on parchment)Przewodnik, czyli Skryte rządy ojców jezuitów, z łacińskiego przełożone roku 1784PrzedmowaGuide to the Secret Governance of the Jesuit Fathers, Translated from the Latin, 1784PrefaceRozdział 1. O sposobach obchodzenia się z obywatelami w tych miejscach, gdzieby świeżo były założone Towarzystwa klasztoryRozdział 2. O nabywaniu łaski i spoufaleniu się z najpierwszemi książęty i panamiRozdział 3. O sposobie obchodzenia się Towarzystwa z temi, którzy mają powagę wielką w rzeczypospolitej i którzy, choć bogatemi nie są, innym jednak sposobem dopomóc by mogliRozdział 4. Jak się mają zachować kaznodzieje i spowiednicy względem wielkich panówRozdział 5. Jako się obchodzić należy z zakonnikami, którzy te-ż same, co i my, w Kościele Bożym sprawują urzędyRozdział 6. O jednaniu dla Towarzystwa wdów bogatychRozdział 7. O sposobie utrzymywania wdów w ich stanie i rozrządzania dobrami, które posiadająRozdział 8. Jakich użyć potrzeba śrzodków do namówienia synów i córek wdowich do habitu lub dewocjiRozdział 9. O powiększaniu dochodówRozdział 10. O wewnętrznym rządzie zakonuRozdział 11. O sposobach jednomyślnego bronienia się przeciwko oddalonym z zakonuRozdział 12. Którzy mają być utrzymywani w zakonieRozdział 13. O wyborze młodzi mającej być do zakonu przyjmowanej i sposobach utrzymywania onejRozdział 14. O grzechach zostawionych wyższej zwierzchności do rozgrzeszenia i o przyczynach oddalenia z zakonuRozdział 15. O obchodzeniu się z zakonnicamiRozdział 16. O powierzchownym okazywani[u] pogardy bogactwRozdział 17. O śrzodkach promowowa[n]ia zakonuBibliography of Prints and ManuscriptsIndex